Wejście inwestora, wizytacja audytora, czy stała rotacja pracowników agencji pracy tymczasowej na terenie hali produkcyjnej lub magazynu to dla działu BHP duże wyzwanie organizacyjne. Zgodnie z przepisami, każda osoba przebywająca w strefie zagrożenia musi posiadać odpowiednią ochronę stóp. Kupowanie, dopasowywanie i magazynowanie pełnego obuwia roboczego w kilkunastu rozmiarach dla osób przebywających w zakładzie krótko lub nieregularnie generuje jednak ogromne koszty oraz niepotrzebne zamieszanie na portierni.
Świetną, profesjonalną alternatywą są nakładki bezpieczne na buty. Zapewniają wysoki poziom ochrony, pasują na prywatne obuwie użytkownika i znacząco upraszczają procedury wyjścia na halę.
Dlaczego trzeba zabezpieczać obuwie gości i pracowników tymczasowych?
Hale przemysłowe, centra logistyczne i zakłady produkcyjne to strefy, w których stopy narażone są na liczne urazy, a osoba wchodząca z zewnątrz w prywatnym obuwie wyjściowym lub sportowym nie posiada żadnej ochrony przed przygnieceniem czy poślizgnięciem.
Obowiązek zabezpieczenia stóp dotyczy wszystkich bez wyjątku. Odpowiedzialność prawna i organizacyjna za bezpieczeństwo gości oraz kadry tymczasowej spoczywa na zakładzie. Wystarczy jeden nieszczęśliwy przypadek upuszczenia elementu lub poślizgnięcia na mokrej posadzce, by wywołać poważne konsekwencje zdrowotne i powikłania prawne.
Czym są nakładki bezpieczne na buty i jak działają?
Nakładki bezpieczne (nazywane też nakładkami ochronnymi lub ochraniaczami ze strefą ochronną) to elastyczne, nakładane na prywatne buty akcesoria ochronne, wyposażone w specjalnie zaprojektowane elementy zabezpieczające palce i elastyczną podeszwę.
W przeciwieństwie do zwykłych, cienkich stopek foliowych (które służą wyłącznie do zachowania czystości posadzki w laboratoriach), nakładki bezpieczne są pełnoprawnym środkiem ochrony indywidualnej. Nakłada się je bezpośrednio na nosek i podeszwę buta prywatnego, a z tyłu stabilizuje elastycznym pakiem wokół pięty. Dzięki temu stopa zyskuje odporność na uderzenia i poślizgnięcie, bez konieczności ściągania własnych butów.
Kiedy nakładki bezpieczne są lepszą alternatywą dla tradycyjnych butów roboczych?
Przydzielanie pełnego obuwia roboczego osobom wizytującym mija się z celem. Przy obsłudze gości, audytorów czy personelu zewnętrznego rozwiązanie to generuje znaczne trudności organizacyjne:
-
konieczność zakładania obuwia używanego wcześniej przez inne osoby budzi naturalny dyskomfort i bywa trudna do zaakceptowania przez gości,
-
aby zapewnić obsługę każdej wizyty, zakład musiałby utrzymywać stały zapas trzewików i półbutów w pełnej rozpiętości rozmiarowej (od 36 do 48),
-
dobieranie odpowiednich rozmiarów na portierni zbędnie angażuje personel i opóźnia wejście grupy na teren hali.
W takich sytuacjach nakładki ochronne stanowią znacznie efektywniejszą alternatywę. Pozwalają na natychmiastowe zabezpieczenie stóp wizytatorów lub pracowników tymczasowych bez konieczności zdejmowania prywatnego obuwia, gwarantując wysoki poziom higieny przy jednoczesnym ograniczeniu wydatków na środki ochrony indywidualnej.
Kluczowe kryteria wyboru i zakupu nakładek ochronnych
Wybierając nakładki do zakładowego magazynu BHP, warto zwrócić uwagę na konkretne parametry techniczne i materiały. To od nich zależy komfort użytkowania i realny poziom ochrony.
Lekki i wytrzymały podnosek ze stopu tytanu i aluminium (EN 12568)
Podstawowym zadaniem nakładki jest ochrona palców stopy przed uderzeniem i zgnieceniem. Szukaj modeli, których podnosek spełnia normę EN 12568 oraz odpowiada parametrom ochrony S1 według normy EN ISO 20345 (odporność na uderzenia z energią 200 J oraz nacisk do 15 kN).
Najważniejszy jest jednak materiał podnoska. Klasyczne podnoski stalowe są ciężkie i sprawiają, że nakładka szybko ciąży na bucie. W dopracowanych modelach, takich jak nakładki bezpieczne na obuwie VISITOR, stosuje się podnosek ze stopu tytanu i aluminium. Rozwiązanie to zapewnia pancerną wytrzymałość mechaniczną przy wadze nawet o połowę niższej od stali. Dzięki temu stopa nie męczy się podczas długiego obchodu hali.
Antypoślizgowa podeszwa Tiger Grip z odpornością na oleje i płyny (SRC)
Sama ochrona palców to za mało, jeśli na hali występują zaolejone ciągi komunikacyjne lub mokre nawierzchnie. Podeszwa nakładki musi charakteryzować się certyfikowaną przyczepnością SRC (potwierdzoną na podłożu ceramicznym pokrytym SLS oraz stalowym z glicerolem).
Warto postawić na rozwiązania posiadające podeszwę typu TIGER GRIP. Specjalnie wyprofilowane, elastyczne wypustki sprawnie odprowadzają płyny spod stopy i doskonale trzymają się śliskich nawierzchni. Ważną cechą podeszwy jest również odporność na poślizg w przypadku olejów.
Zakres rozmiarów i uniwersalne dopasowanie (kodowanie kolorami S, M, L)
Zapomnij o kupowaniu nakładek w kilkunastu pojedynczych rozmiarach. Dobry system opiera się na rozmiarach uniwersalnych, w których elastyczny korpus z tworzywa sztucznego pokrywa po kilka numerów obuwia.
Dla maksymalnego usprawnienia wydawania nakładek na portierni stosuje się kodowanie kolorystyczne nosków. W przypadku nakładek VISITOR wygląda to w następujący sposób:
-
rozmiar S (niebieski nosek, obsługuje zakres obuwia 34 – 38),
-
rozmiar M (czerwony nosek, obsługuje zakres obuwia 39 – 43),
-
rozmiar L (zielony nosek, obsługuje zakres obuwia 44 – 48+).
Dzięki kolorowym noskom portier lub pracownik wydający sprzęt od razu wie, po którą parę sięgnąć, gdy wchodzący gość poda swój rozmiar buta.
Ochraniacze jednorazowe a nakładki wielorazowe
Jednorazowe, foliowe nakładki nie posiadają podnoska ochronnego ani podeszwy antypoślizgowej. Nie stanowią więc żadnej ochrony przed zagrożeniami mechanicznymi. Jedynym trafnym wyborem w strefie produkcyjnej są nakładki wielorazowe z gumy syntetycznej. Służą setkom użytkowników przez wiele miesięcy, dają się łatwo myć i dezynfekować, a w ogólnym rozrachunku generują o wiele niższe koszty niż ciągłe kupowanie nowych środków ochrony.
Wydawanie i obieg nakładek w firmie (rola portierni i magazynu BHP)
Aby wdrożenie nakładek przebiegło sprawnie, warto ustalić jasny schemat organizacyjny w punkcie kontroli wejścia:
-
Punkt wydawania – zorganizuj przy portierni lub wejściu do magazynu BHP stojak lub półkę z podziałem na kolory nosków (niebieski, czerwony, zielony).
-
Kosz na sprzęt używany – obok punktu wydawania postaw opisany pojemnik, do którego goście i pracownicy wrzucają nakładki po powrocie ze strefy produkcyjnej.
-
Harmonogram serwisu – oznaczone nakładki trafiają do dezynfekcji i po wysuszeniu wracają na półkę jako gotowe do ponownego wydania.
Jak prawidłowo zakładać i zdejmować nakładki ochronne?
Procedura zakładania nakładek jest intuicyjna i zajmuje zaledwie kilkanaście sekund:
-
Dobierz odpowiedni rozmiar na podstawie koloru noska.
-
Wsuń czubek prywatnego buta głęboko w gumowy nos nakładki, dbając o to, by podnosek dokładnie nakrywał palce.
-
Chwyć za elastyczny pasek piętowy, rozciągnij go i naciągnij na tylną część buta nad podeszwą.
-
Upewnij się, że pasek stabilnie przylega do zapiętka, a podeszwa nakładki leży płasko na podłożu.
Zdejmowanie polega na prostym zsunięciu paska z pięty i wyciągnięciu buta z przedniego noska.
Sprawdzenie dopasowania, stabilności i bezpieczeństwa na bucie
Przed przekroczeniem linii strefy bezpiecznej użytkownik powinien wykonać krótki test stabilności. Nakładka jest prawidłowo dobrana i założona, gdy:
-
podnosek ochronny całkowicie przykrywa palce i nie przesuwa się na boki,
-
pasek piętowy mocno trzyma zapiętek, zapobiegając zsuwaniu się nakładki podczas marszu,
-
podeszwa nakładki przylega ściśle do podeszwy buta prywatnego, bez luzów i podwinięć gumy.
W przypadku bardzo masywnego obuwia zimowego lub trekkingowego czasami konieczne może być sięgnięcie po wyższy zakres rozmiarowy.
Czyszczenie, dezynfekcja i higiena po użyciu
Gumowa, gładka konstrukcja nakładek wielorazowych ułatwia utrzymanie ich w nienagannej czystości. Aby utrzymać odpowiedni poziom czystości, po każdym użyciu nakładki powinny zostać poddane prostej procedurze higienicznej:
-
opłucz je pod bieżącą wodą z dodatkiem delikatnego detergentu, jeśli na powierzchni pojawiły się zabrudzenia z pyłu, olejów czy smarów,
-
przetrzyj ich powierzchnię (ze szczególnym uwzględnieniem wnętrza oraz paska mocującego) zakładowym preparatem biobójczym lub środkiem dezynfekującym na bazie alkoholu,
-
pozostaw je do wyschnięcia w temperaturze pokojowej (ze względu na nienasiąkliwe tworzywo nakładki będą gotowe do ponownego użycia w zaledwie kilka minut).
Kontrola zużycia i wycofanie nakładek z eksploatacji
Mimo bardzo wysokiej trwałości gumy syntetycznej i tytanowo-aluminiowego podnoska, sprzęt BHP wymaga regularnej kontroli stanu technicznego. Nakładkę należy natychmiast wycofać z użytku i zastąpić nową w przypadku stwierdzenia:
-
pęknięć lub głębokich rozcięć gumowego korpusu,
-
uszkodzenia lub znacznego osłabienia elastyczności paska piętowego,
-
głównych przetarć bieżnika podeszwy antypoślizgowej TIGER GRIP,
-
silnego odkształcenia podnoska na skutek przyjęcia ciężkiego uderzenia (podnosek spełnił swoją funkcję i przyjął energię uderzenia).
Najczęstsze błędy przy doborze i użytkowaniu nakładek bezpiecznych
Mimo że nakładki ochronne są niezwykle proste w obsłudze, w codziennej praktyce zakładowej łatwo o niedopatrzenia, które obniżają poziom bezpieczeństwa lub skracają żywotność sprzętu. Wynikają one najczęściej z pośpiechu na portierni, braku odpowiednich procedur czyszczenia lub niewłaściwego dopasowania nakładek do rodzaju obuwia użytkownika.
-
Niewłaściwy dobór rozmiaru (wydawanie zbyt małej nakładki na siłę na duży but powoduje niepotrzebne naprężenia gumy, a wydanie zbyt dużej grozi jej zsuwaniem się z pięty).
-
Ignorowanie konieczności czyszczenia podeszwy (zaniedbanie mycia podeszwy oblepionej gęstym smarem lub błotem zmniejsza jej właściwości antypoślizgowe na śliskich posadzkach).
-
Brak weryfikacji po uderzeniu (pozostawienie w obiegu nakładki, na którą spadł ciężki przedmiot bez sprawdzenia stanu podnoska).
Wybór sprawdzonych rozwiązań, takich jak certyfikowane nakładki bezpieczne na obuwie VISITOR, pozwala całkowicie wyeliminować powyższe problemy, gwarantując pełne bezpieczeństwo i wygodę wszystkim osobom wizytującym Twój zakład.
Na koniec warto mimo wszystko pamiętać, że nakładki ochronne to rozwiązanie stworzone z myślą o osobach przebywających na hali okazjonalnie lub krótkotrwale. Traktowanie ich jako stałego zastępstwa dla klasycznego obuwia roboczego u etatowych pracowników to częsty błąd organizacyjny. Przy codziennej, wielogodzinnej pracy na zmianie stopa potrzebuje pełnej ergonomii i stabilizacji. W zależności od specyfiki stanowiska, dla stałej załogi optymalnym wyborem będą dedykowane półbuty bezpieczne i zawodowe przy lżejszych zadaniach lub zapewniające lepszą ochronę kostki trzewiki bezpieczne i robocze. Nakładki stanowią dla nich świetną alternatywę w sytuacjach awaryjnych, jednak nie zastąpią wyprofilowanego obuwia dostosowanego do całodniowego wysiłku.